اسامی 101 نفر از دریافت کنندگان مدرک استادی خوشنویسی اعلام شد
انجمن خوشنویسان ایران با انتشار اطلاعیه ای اسامی 101 تن از حائزان رتبه استادی را اعلام کرد.
به گزراش خبرگزاری مهر دراین اطلاعیه اعلام شده که گواهینامه های استادی در 4 اندازه بزرگ (رحلی) و کوچک ( جیبی) به صورت فارسی ولاتین دارای آرم کامل انجمن خوشنویسان ایران و با تایید و امضای وزیر فرهنگ و ارشاد بوده و در آینده نزدیک طی مراسمی اعطا می شود.

همچنین در بخش دیگری از این اطلاعیه چنین آمده است: شورای ارزشیابی هنری تمامی پرونده های واصله گذشته و اخیر را در دست بررسی و ارزیابی قرار داده و آمادگی خود را جهت دریافت آثار بر اساس بخشنامه شماره 150-23 مورخ 25/3/88 منضم به فرم تقاضای استادی برای سایر واجدین شرایط اعلام می دارد.

فهرست اسامی دارندگان گواهینامه های استادی از انجمن خوشنویسان ایران به ترتیب ردیف ثبت شده در صورتجلسه های شورای ارزشیابی هنری بدین ترتیب است:

1- استاد ابوالحسن محصص مستشاری
2- استاد نصر الله معین
3- استادعبدالله ملکی پور
4- استاد محمد علی گرجستانی
5- استاد مجید حسین زاده
6- استاد ناصر نوروزی منش
7- استاد علی علی
8- استاد ناصر جواهر پور
9- استاد اکبر ساعتچی
10- استاد غلامحسین منتصری
11- استاد داود فرشباف رواسانی
12- استاد علیرضا مددی
13- استاد امیرحسین مددی
14- استاد محمود رحمان نژاد
15- استاد غلامرضا پور عباسی
16- استاد محمد تقی صوفی
17- استاد صمد رستمخانی
18- استاد محمد علی مرزی
19- استاد حسین نوروزی احمد آبادی
20- استاد یونس خانلرزاده
21- استاد احمد علی طایفه دولو
22- استاد سید احمد میرخانی
23- استاد حسن آهنگران
24- استاد احمد تیموری
25- استاد رضا کیکاوسی
26- استاد خسرو نعمتی روشن
27- استاد احمد نورمحمدی قومی
28- استاد رضا صفری
29- استاد بیژن بیژنی
30- استاد کامران کوهستانی
31- استاد مهدی بلوریان کاشی
32- استاد قربانعلی اجلی
33- استاد مجید هدایتی
34- استاد محمد رضا خسروی
35- استاد اسماعیل نژاد فرد لرستانی
36- استاد عباس مستوفی الممالکی
37- استاد حجت اله اسدی
38- استاد ابراهیم غفاری یقین
39- استاد حمید رضا عاطفی
40- استاد مینا بهداد فر
41- استاد فاتح عزت پور
42- استاد محمد شهبازی
43- استاد فرشته شکاری
44- استاد حبیب رمضانپور
45- استاد سیاوش حسینی
46- استاد فاطمه وصال
47- استاد عبدالرضا حسینی گرکانی
48- استاد امید بناکار
49- استاد احسان احمدی
50- استاد محمد رضا پژند
51- استاد ازهار شرکا
52- استاد رسول بهرامی
53- استاد عباس شیخ خانی
54- استاد کیوان مصباحی
55- استاد کریم اله نجفی
56- استاد جهانگیر کوچک زاده طبی
57- استاد عباس مجابی شیرازی
58- استاد قاسم عباسعلی دماوندی
59- استاد سید علی حسینی پور
60- استاد شمس الدین ابوالوفا حسینی
61- استاد قاسم احسنت
62- استاد محمد صادق احد پور
63- استاد محمد امین بی نیاز
64- استاد حسن تقی زاده کرمانی
65- استاد قاسم توکلی راد
66- استاد حسین جعفری تبار
67- استاد محمد جواد زاده
68- استاد عبداله جواری کرمانشاهی
69- استاد علی دایم امید
70- استاد محمد رضا رحیمی پور
71- استاد علی اکبر رضوانی
72- استاد محمود رهبران
73- استاد حمید ساسانی
74- استاد سید علی سجادی
75- استاد اباصلت صادقی
76- استاد حسین غلامی
77- استاد مجید فدایی منش
78- استاد علی فرزانه
79- استاد مهدی فروزنده
80- استاد مهدی فلاح
81- استاد محمد علی قربانی
82- استاد علیرضا کدخدایی
83- استاد ساسان فر گل و بوستان فرد
84- استاد رسول مرادی
85- استاد علی مقارن عسگری
86- استاد سید محمد علی میر مومنی
87- استاد محمد میرزایی
88- استاد منوچهر نوح سرشت
89- استاد غلامرضا وکیلی
90- استاد جمشید یاری شیر مرد
91- استاد اسفندیار ستارپور
92- استاد احمد عبدالرضایی
93- استاد محمد حسین رازقی
94- استاد اسماعیل نیکبخت
95- استاد محمد علی میرزاضی رودسری
96- استاد علی هاشم زمانیان
97- استاد سید علی فخاریان
98- استاد عباس نوری عتویجه
99- استاد علی آقا حسینی
100- استاد علیرضا بابایی
101- استاد زهره عباسی

این برای نخستین بار پس از انقلاب است که انجمن خوشنویسان ایران نسبت به صدوردرجه استادی به خوشنویسان با توافق کامل اعضای شورای ارزشیابی و مدیریت اجرایی روبرو شده و به موفقیت رسیده است.

تا کنون شورای ارزشیابی سابق بدون اجماع کامل استادان طراز اول دست به صدور گواهینامه برای تعدادی ازخوشنویسان زده بودند که به علت عدم موافقت دیگر استادان ، ناهماهنگی با بخش اجرایی انجمن و بعضا تناقض با برخی مصوبات موجود درآئین نامه ها از وجاهت قانونی برخوردار نشد.

اثری نفیس از استاد امیرخانی با شعری از امام خمینی

لطفا برای دیدن تصویر روی ادامه مطلب کلیک کنید.

ادامه مطلب

سال ۸۴ برای مسابقات دانشجویی در میبد نوشتم. یادش بخیر

خط وتذهیب: سجاد مهری

تکنیک: مرکب و گواش و آبرنگ روی کاغذ رنگ شده با چای

تعریف تذهیب
در فرهنگهای فارسی تعریف دقیقی از تذهیب وجود ندارد ؛ تعریفی که ما را به اصل و منشاء این هنر رهنمون باشد. در برخی از کتابهای قدیمی و اغلب تذکره ها فقط نامی از نقاشان و مذهبان آمده است که این ، برای دریافت معنای تذهیب کافی نیست. در لغتنامه ها ، تذهیب را زرگرفتن و طلا کاری دانسته اند ، اما این ، هم تمام معنای تذهیب نیست. در دایرهٔ المعارفهای فارسی نیز تعریفهایی از تذهیب آمده است که به شیوه های تذهیب ، در یک دوره ی خاص از تاریخ ، تعلق دارد.به هر حال تذهیب را می توان مجموعه ای از نقشهای بدیع و زیبا دانست که نقاشان و مذهبان برای هرچه زیباتر کردن کتابهای مذهبی ، علمی ، فرهنگی ، تاریخی ، دیوان اشعار ، جُـنگهای هنری و قطعه های زیبای خط به کار می برند. استادان تذهیب این مجموعه های زیبا را در جای جای کتابها به کار می گیرند تا صفحه های زرین ادبیات جاودان و متون مذهبی سرزمین خود را زیبایی دیداری ببخشند. بدین ترتیب است که کناره ها و اطراف صفحه ها ، با طرحهایی از شاخه ها و بندهای اسلیمی ، ساقه ، گلها و برگهای ختایی ، شاخه های اسلیمی و گلهای ختایی و یا بندهای اسلیمی و ختایی و ... مزین می شوند.

مکتبهای تذهیب
تذهیب ، همچون نقاشی ، دارای مکتبها و دوره های خاصی است ؛ چنانکه می توان از مکاتب سلجوقی ، بخارا ، تیموری ، صفوی و قاجار و شعب مختلف هر مکتب سخن گفت. برای مثال ، در مکتب تیموری ، شعبه های شیراز ، تبریز ، خراسان و ... را می توان تمیز داد و در واقع ، تفاوت در رنگها ، روش قرار گرفتن نقشها در یک صفحه تذهیب و تنظیم نقشها در مکتبهای مختلف ، عامل این تفاوت است. برای نمونه ، تذهیب در مکتب بخارا به آسانی از تذهیب در دیگر مکتبها بازشناخته می شود. چون ، در مکتب بخارا از رنگهای زنگار ، شنگرف ، سورنج و سیاه استفاده می شده است ؛ در صورتی که در مکتبهای دیگر ، رنگها به این ترتیب کاربرد نداشته است.می توان گفت تذهیبهای دوره های مختلف ، بیان کننده حالات و روحیات آن دوره ها هستند: تذهیب سده چهارم ه.ق ساده و بی پیرایه ، سده های پنجم و ششم ه.ق متین و منسجم ، سده هشتم ه.ق پرشکوه و نیرومند و سده های نهم و دهم ه.ق ظریف و تجملی هستند. بررسی آثار تذهیب شده دردوره های گذشته ، بر تاثیر فراوان هنر تذهیب ایران در دیگر کشورها – هند ، ترکیه عثمانی و کشورهای عربی- حکایت دارد. هنرمندانی که در اوایل دوره ی صفوی از ایران به هند مهاجرت کردند ، بنیانگذار مکتب نقاشی ایران و هند شدند و آثاری بزرگ از خود بر جا گذاردند. آثار به جا مانده از مکتب مغولی هند که در نوع خود بی مانند است ، بر این واقعیت حکایت دارد که این مکتب تداوم مکتب نقاشی ایران و هند است. در ترکیه عثمانی ، هنرمندان مذهّب زیاد جلوه نکردند و اگر این هنر در آن سرزمین رشدی کرد ، به خاطر هنرمندان ایرانیی بود که با مهاجرت به ترکیه عثمانی ، بنیانگذار مکتب هنری در آن دیار شدند. در کشورهای عربی نیز ، به سبب بازگشت هنرمندان ایرانی از آن کشورها ، هنر تذهیب اوجی نیافت.در واقع ، هنر تذهیب ایران در دنیا یگانه است. در اروپا ، به نوعی از آذین و آرایش ، تذهیب می گویند و تذهیب ایرانی را با آن مقایسه می کنند ؛ اما تذهیب اروپایی با تذهیب به شیوه ایرانی ، به طور کلی ، فرق دارد. آذینهای تذهیب اروپایی از ساقه ی درختی مانند مو و برگهای رنگین تشکیل شده است و در کنار آنها ، گاهی پرندگان ، حیوانها ، صورتهای مختلف انسان و مناظر طبیعی را می توان دید.

پیشینه تذهیب
پیشینه آذین و تذهیب در هنر کتاب آرایی ایران ، به دوره ساسانی می رسد. بعد از نفوذ اسلام در ایران ، هنر تذهیب در اختیار حکومتهای اسلامی و عرب قرار گرفت و « هنر اسلامی » نام یافت. اگر چه زمانی این هنر از بالندگی فرو ماند ، اما مجددا پویایی خود را به دست آورد. چنانکه در دوره ی سلجوقی مذهـبان ، آرایش قرآنها ، ابراز و ادوات ، ظرفها ، بافته ها و بناها را پیشه ی خود ساختند و چندی بعد ، در دوره تیموری این هنر به اوج خود رسید و زیباترین آثار تذهیب شده به وجود آمد. هنرمندان نقاش ، صحافان و صنعتگران ، به خواست سلاطین از سراسر ایران فراخوانده شدند و درکتابخانه های پایتخت به کار گمارده شدند. بدین ترتیب ، آثار ارزشمند و با شکوهی پدید آمد. در دوره ی صفوی ، نقاشی ، تذهیب و خط درخدمت هنر کتاب آرایی قرار گرفت و آثاری به وجود آمد که زینت بخش موزه های ایران و جهان است. اما ، رنج هنرمندان بی ارج ماند و ارزش آنان در زمان زندگیشان شناخته نشد و هنر نقاشی به ویژه تذهیب ، پس از دوره صفوی از رونق افتاد. اگر چه هجوم فرهنگ غرب به ایران ، حرکت پیشرو این هنر را کند ساخت ، ولی با زحمت هنرمندان متعهد و دوستداران هنر این مرز و بوم، شعله ی هنر تذهیب همچنان فروزان است

واژگان تذهیب
در تذهیب، به مانند هر هنر دیگر واژگانی وجود دارد که برای یک تذهیب آموز، آگاهی بر آن واژگان ضروری است. کتاب «قانون الصور» در بیان شماری از این واژگان می نویسد:
چنین کرد اوستادم رهنمایی
که هست اسلیمی و دیگر ختایی
ز ابر و داغ اگر آگاه باشی
چو نیلوفر فرنگی خواه باشی
مکن از بند رومی هم فراموش
کنی چون اسم هر یک جای در گوش
در واقع ، ابرک ، اسلیمی (اسلامی) ، ختایی ، داغ ، فرهنگ ، فصّالی ، گره و ... اصول مترتب بر هنر تذهیب هستند که در اینجا تعریف موجزی از آنها می آید و سپس ، در بخش چهارم از آن اصول به طور شروح سخن گفته می شود.

ابرک
ابرک دایره هایی کوچک و به هم پیوسته است که در کناره ی صفحه ی کاغذ ، نقاشی می شود و شکل ابر کوچک را نمودار می سازد.

اسلیمی (اسلامی)
اسلیمی تداوم هنر نقاشی دوره ی ساسانی و تکامل آن در دوره ی هنر اسلامی است. با نفوذ اسلام در ایران ، تزئین قرآنها و کتابهای مذهبی اسلامی با نقشهای اسلیمی رواج یافت.

بند اسلیمی
بند اسلیمی همان بند رومی را گویند که به هم وصل می شود و زیبایی خاصی دارد.

تاج
تاج طرحی است در بالای صفحه ی تذهیب که شکل تاج را دارد و به گونه های مختلف است. از تمامی و یا نیمی از طرح تاج در تزئین سرلوحه ی کتابها استفاده می شود و نیم تاج ، همان طور که از نامش بر می آید ، ۲/۱ تاج است که در یک صفحه طراحی می شود.

 
ترصیع
ترصیع به معنای گوهر نشاندن است و در تذهیب ، با نشاندن جواهر در جای گل و بوته ، صفحه های تذهیب را به زیباترین شکل آذین می کنند.
اگر این کار از نظر مادی ممکن نباشد ، تمامی صفحه ها و به ویژه صفحه های شروعی و پایانی کتاب را با طلا ، شنگرف ، لاجورد و زنگار تذهیب کامل می کنند. به صفحه ای که به صورت ترصیع تذهیب شده است «مرصع» گویند.

ترنج
ترنج نقشی است که از بند و شاخه ی اسلیمی و به اندازه های بزرگ ، متوسط و کوچک تشکیل می شود. ترنج ، گاه در حاشیه و گاه در سرلوحه ی صفحه های مُـذهـّب قرار می گیرد و نامهایی متفاوت می یابد. نصف یک ترنج را نیمه ترنج گویند که جدا از ترنج ، سر ترنج دربالا و یا پایین آنها قرار دارد و سرترنج ، ترنجی بسیار کوچک است که در بالای ترنج اصلی قرار می گیرد و با یک خط کوتاه به ترنج اصلی وصل می شود.

جدول
جدول خطوطی بر دورادور صفحه ی مُذهـّب یا منقش است که گونه های مختلف دارد. کاربرد واژه ی سیم کشی به جای جدول درست نیست.

ختایی
ختایی از جمله نقشهای اساسی هنرهای تزئینی ایرانی است که از ترکیب گل، غنچه و برگ پدید می آید و هر گردش موزون آن را یک بند می خوانند.

داغ
داغ ، نشان طرحی است که بر روی کاغذی دیگر آمده باشد.

دهن اژدر
دهن اژدر، نقشی است که به شکل دهان اژدها نمودار می شود. ظاهراً این نقش از دوره ی تیموریان رواج یافته است.

سرلوحه
سرلوحه ، سر صفحه ی اول کتاب و یا طرحی مُذهـّب و منقش است که در متن آن ، سرفصل کتاب را می نویسند. اغلب کتابهای قدیمی دارای سرلوحه بودند . بر سرلوحه، شکل گل و برگ ریز و نرمی نقش می شود.

سنجاق نشان
سنجاق نشان، نشان کردن بعضی زمینه های طلا با سنجاق است که انجام آن بر روی گره بندی، طرح را بسیار زیبا می کند. در قدیم، گاهی برای آنکه رنگ طرح را دگرگون سازند از این روش استفاده می کردند ، چون فشار سنجاقهای مخصوص بر روی زمینه ی طلا ، سبب تغییر رنگ صفحه ی مُطـّلا می شود. این روش در دوره ی قاجار بیشتر مرسوم بود.

شرفه
شرفه خطوطی است که به دور شمسه رسم می شود، آن را خورشیدسان می کند و اغلب به رنگ لاجورد و منقوش است. بیشتر اوقات، در بالای شرفه طرحی اسلیمی و یا ترنجی بسیار کوچک، فقط با یک رنگ، می آید.

شمسه
شمسه ، ترنج مرصعی از طلا و لاجورد است که گونه ی بزرگ آن در پشت صفحه ی اول کتابهای مُذهـّب پرکار یعنی در سر آغاز کتاب و قبل از ترصیع و سرلوحه نقش می شود. این آذین به شکل دایره و یا چند ضلعی است و چون خطوطی مانند شعاعهای خورشید از اطراف آن پراکنده می شود، به آن شمسه می گویند. اگر چند شمسه در حاشیه ی کتاب و یا در کنار نقش اصلی بیاید، آنها را به وسیله ی خطی کوتاه به یکدیگر وصل می کنند. دراین صورت شمسه ها شرفه ندارند.

فرنگی
به گل و بوته هایی که برگهایی پهن، آنها را فرا گرفته باشند فرنگی گویند. از آنجا که این برگها در کنده کاریهای زمان ساسانی دیده می شود کار برد واژه ی فرنگی در مورد آنها درست نیست.

فصّالی
فصّالی بسته هایی را گویند که در گردش اسلیمی و ختایی – بیشتر اسلیمی – از داخل یکدیگر رد شده باشند و به وسیله ی ترنجهایی کوچک ، خطوط را از یکدیگر جدا سازند و در عین حال آنها را به یکدیگر وصل کنند. به این اتصالهای اسلیمی و ختایی فصّالی گفته می شود.

کتیبه
به سرلوحه های کوچک که در متن آنها، عناوین مختلف کتاب را به رنگ طلایی با شنگرف و یا سفید می نویسند کتیبه گفته می شود.

 
کتیبه ی سرلوحه
کتیبه ی سرلوحه نوشته ای با زر و یا سفیداب است که با سرلوحه ها می آید. گاهی این نوشته به خط کوفی مشکول است.
کمند زرین
کمند زرین ، خط زیبا یا گل و برگهایی است که دور طرح را فرا گرفته باشد. گردش این گل و برگها به رنگ طلایی است. گاهی اوقات، به جدول نازکی از طلا که دو جدول مشکی اطراف آن را گرفته باشد نیز کمند زرین می گویند.

 
گره
گره ، که کناره ی تذهیب به جای جدول به کار می رود، طرحی به صورت زنجیرهای به هم پیوسته است. گاهی اوقات، به محل اتصال قسمتهای مختلف یک طرح نیز گره می گویند.

لچک ترنج
یک به چهار ترنج را که در گوشه ی صفحه ی نقاشی آمده باشد، لچک ترنج گویند.

 
لچکی
لچکی طرحی است که در گوشه ی صفحه به صورت سه گوش می آید و در خوشنویسی ها بیشتر در گوشه ی خطوط دیده می شود.

واگیره
واگیره یک قسمت از یک طرح بزرگ است. برای مثال اگر بخواهیم شمسه ای را طراحی کنیم، اول آن را به چند قسمت تقسیم می کنیم و طرح را در یک قسمت آن که واگیره نام دارد، پیاده می کنیم. این طرح در قسمتهای دیگر تکرار می شود.

منبع:تبیان

سیاه مشق نستعلیق با شعری از سعدی

 

خطاط:سجاد مهری ـ فرخ شهر ـ تابستان گرم هشتاد و هفت  (اندازه اصلی ۳۰*۴۲ سانتی متر  )

 

سلام دوستان

دیروز به اتفاق یکی از دوستان از نمایشگاه بازدید کردیم. گنجینه ای ارزشمند از شاهکارهای خوشنویسی ایران زمین، که هر ایرانی از دیدن اینهمه اثر ملی به خودش افتخار میکنه.نمایشگاه در ۳ بخش متقدمین، معاصرین و اساتید مدعو و بخش رقابتی بود.در بخش قدما، صرفنظر از اینکه بعضی از کارها مشکوک بود و بیشتر به جعل میرفت تا اصل اما در مجموع خیلی جذاب و دیدنی بود و آدم از دیدنش سیر نمی شد.در بخش دوم ، تقریبا از همه صاحبنامان خوشنویسی ایران اثری دیده میشد که البته خیلی ها میتونستند کارهای بهتری ارائه بدند اما.... مزیت دیگه این بخش این بود که بالاخره بعضی از بابابزرگ های مسابقات ـنخندید این اصطلاح واقعا برازندشونه،  آخه شما کجا دیدین که استادی با شاگرد شاگردش رقابت کنه ـ بیخیال  شدند و آثارشون توی مدعوین بود. بخش مسابقه هم بمونه برای بعد از داوری ـ  البته من شرکت نکردم،  اما باید بعد از داوری نظر بدیم... ـ

سه تا مطلب دیگه  ۱ـ اینکه عکاسی ممنوع بود.  ۲ـ سیستم برودتی و تهویه مطبوع ، هنوز به موزه هنرهای معاصر نرسیده یا اگه رسیده مسولین باهاش میونه خوبی ندارن. ۳ـمسولین یه کم اعصابشون خورده و بددماغن، حال یا مال همون هوای گرم موزه است یا علاقه شدیدشون به هنره و یا احترامی بود که باید به  بازدید کننده هایی که چند صد کیلومتر تا اونجا اومدن بودن میگذاشتند.

البته من برای شما چندتا کار سوغات دارم که امیدوارم ازشون استفاده کنید و  به دلایلی که گفتم کیفیتشون زیاد خوب نیست.

برای دیدن آثار روی ادامه مطلب کلیک کنید.

ادامه مطلب

سه تا چلیپای نستعلیق استثنایی در قالب یک قطعه از استاد بزرگ میرعماد

 

در کوی ما شکسته دلی میخرند و بس

بازار خود فروشی از آن سوی دیگر است

استاد فلسفی و همسر گرامیشون سرکار خانم خاتمی از مفاخر خوشنویسی ما هستند.

منم مثل همه قلم بدستها عاشق کارهای زیباشون هستم و شما رو  هم توی لذت دیدن آثارشون

 شریک میکنم.

 

 

ادامه مطلب